Rozpady alfa, beta, gamma — zadania z rozwiązaniami
Trzy podstawowe rozpady różnią się rodzajem emitowanej cząstki i wpływem na liczby A i Z jądra. W zadaniach bilansuje się reakcje jądrowe.
Bilans rozpadu alfa
Jądro uranu ²³⁸₉₂U ulega rozpadowi alfa. Podaj liczbę masową i atomową powstałego jądra.
W rozpadzie alfa emitowane jest jądro helu \( ^{4}_{2}\mathrm{He} \).
Liczba masowa maleje o 4: \( A = 238 - 4 = 234 \).
Liczba atomowa maleje o 2: \( Z = 92 - 2 = 90 \).
Pierwiastek o \( Z=90 \) to tor: powstaje \( ^{234}_{90}\mathrm{Th} \).
Powstaje tor ²³⁴₉₀Th
Bilans rozpadu beta minus
Jądro węgla ¹⁴₆C ulega rozpadowi beta minus. Wyznacz powstałe jądro.
W rozpadzie beta minus neutron zamienia się w proton, emitowany jest elektron \( ^{0}_{-1}e \).
Liczba masowa się nie zmienia: \( A = 14 \).
Liczba atomowa rośnie o 1: \( Z = 6 + 1 = 7 \).
Pierwiastek o \( Z=7 \) to azot: powstaje \( ^{14}_{7}\mathrm{N} \).
Powstaje azot ¹⁴₇N
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego w rozpadzie gamma nie zmienia się A ani Z?
Bo emitowany jest tylko foton (kwant energii). Jądro pozbywa się nadmiaru energii, przechodząc do stanu o niższej energii, ale liczba protonów i neutronów pozostaje taka sama.
Potrzebujesz pomocy z fizyką?
Dołącz do kursu online albo umów indywidualne korepetycje. Tłumaczymy fizykę prosto — krok po kroku, aż zrozumiesz.